Tais Awards - Indie Music Awards for Czech republic, Slovakia & Overseas Countries

Úvodní stránka » Extraordinary Albums » Marek Grechuta & Anawa - Korowód

Marek Grechuta & Anawa
‹Korowód›

Tytuł	Korowód
Wykonawca / Kompozytor	Marek Grechuta & Anawa
Wydawca	Polskie Nagrania
Data wydania	1971
Czas trwania	39:42

Utwory
1) Widzieć więcej
2) Kantata
3) Chodźmy
4) Świecie nasz
5) Nowy radosny dzień
6) Dni, których nie znamy
7) Ocalić od zapomnienia
8) Korowód
9) Niebieski młyn

1. MAREK GRECHUTA & ANAWA – KOROWÓD (1971)

Marek Grechuta był człowiekiem renesansu. Z zawodu – architekt, z zamiłowania – artysta (wokalista, poeta, kompozytor, później również malarz). Jako dwudziestodwulatek w 1966 roku założył, do spółki z pianistą i kompozytorem Janem Kantym Pawluśkiewiczem, Kabaret Architektów Anawa, z którego rok później wypączkował zespół Anawa. Grupa zadebiutowała na krakowskim Ogólnopolskim Konkursie Piosenkarzy Studenckich i od razu odniosła sukces. Pierwsza EP-ka, zawierająca cztery utwory: „Serce”, „Niepewność”, „Tango Anawa” i „Wesele”, ukazała się w 1969 roku; trzy z nich rok później znalazły się na debiutanckim krążku kapeli. Płyta odniosła wielki sukces, będąc prawdziwą kopalnią nieśmiertelnych przebojów (poza wyżej wymienionymi, również: „Będziesz moją panią”, „Nie dokazuj”, „W dzikie wino zaplątani”, „Twoja postać”, „Piosenka”). Wieńczył ją „Korowód”, a mówiąc dokładniej: pierwsza, króciutka wersja utworu skomponowanego przez Pawluśkiewicza do tekstu Leszka Aleksandra Moczulskiego, który – gruntownie przerobiony i rozbudowany przez Grechutę – nie tylko dał tytuł drugiemu wydawnictwu Anawy, ale jednocześnie stał się jednym z kamieni milowych w dziejach polskiego rocka.

Pierwsza płyta zawierała urocze i ambitne, pełne liryzmu piosenki, druga – chociaż stylistycznie nawiązywała do debiutu – była bardzo odważnym krokiem naprzód. Zespół, wciąż pozostając wiernym poezji śpiewanej, wkroczył w zupełnie nowe rejony z pogranicza rocka progresywnego i jazzu, w czym była duża zasługa dwóch młodych muzyków – basisty Jacka Ostaszewskiego i gitarzysty Marka Jackowskiego (w przyszłości Osjan). Album otwiera niepokojąca introdukcja autorstwa drugiego z nich; komponując ją, przyszły lider Maanamu pełnymi garściami zaczerpnął z kultury Wschodu. Następująca po „Widzieć więcej” „Kantata” Pawluśkiewicza (z poetyckim tekstem Jana Zycha) to dzieło niezwykłe – prawdziwa pięciominutowa minisuita, w której dzieje się znacznie więcej niż na całych płytach setek innych wykonawców. Skomplikowana forma muzyczna idealnie oddała wielowymiarowość wiersza, ze słynnym, dramatycznym zawołaniem wokalisty w finale: „Nie chcę, by okradano mnie z mojego życia”. Po krótkim – dla odmiany bardzo optymistycznym – przerywniku w postaci „Chodźmy tam”, zaczyna się pierwszy wielki (protest-)song Grechuty, zaśpiewany z gościnnym udziałem Alibabek – „Świecie nasz” (na kolejnych płytach dołączą jeszcze do niego między innymi „Może usłyszysz wołanie o pomoc” i „Na szarość naszych nocy”). Stronę A wersji winylowej zamykał podniosły instrumentalny „Nowy radosny dzień” – z marszowym rytmem perkusji i monumentalnie brzmiącą sekcją dętą, nagraną z pomocą Orkiestry Symfonicznej warszawskiego Teatru Wielkiego. Druga strona albumu zaczyna się od dwóch evergreenów – „Dni, których nie znamy” (w chórkach znów słychać Alibabki) oraz – skomponowanego przez Grechutę do wiersza Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego – „Ocalić od zapomnienia”. Drugi z nich to modelowy wręcz przykład piosenki kompletnej, w której melodia, tekst i śpiew pasują do siebie idealnie. Tytułowy „Korowód” to opus magnum albumu. Rozedrgana, hipnotyczna linia basu, wspaniały chór, pełen improwizacji środek utworu z brawurowym, ponownie quasi-orientalnym, popisem Ostaszewskiego na flecie prostym (co można potraktować jako zapowiedź Osjanu), wreszcie melodeklamacja Grechuty, słowami Moczulskiego zadającego podstawowe pytania o istotę człowieczeństwa. Finałowy „Niebieski młyn”, z pacyfistycznym tekstem poety Tadeusza Śliwiaka, nawiązuje do „Nowego radosnego dnia” (vide dęciaki) i przynosi nieco ukojenia po psychodeliczno-progresywnej podróży, w jaką zabrał słuchaczy „Korowód”.

W 2000 roku Pomaton EMI w poświęconej twórczości Marka Grechuty serii „Świecie nasz” wydał reedycję „Korowodu”. Do oryginalnego albumu dorzucono osiem kompozycji: studyjną, pastiszową „Letnią przygodę” (zrealizowaną dla radiowej „Trójki” w 1971 roku), koncertową wersję utworu tytułowego (z Opola 1971) oraz recital Anawy nagrany 26 czerwca 1970 roku w sali opolskiej Państwowej Wyższej Szkoły Pedagogicznej (który był imprezą towarzysząca festiwalowi). Zespół zagrał wówczas kilka piosenek, które wykonywał wówczas tylko podczas występów na żywo, jak na przykład „W chłodzie osiczyn, w dymie traw” (do wiersza Tadeusza Nowaka), „Pomarańcze i mandarynki” (z tekstem Juliana Tuwima) oraz „Nie chodź dziewczyno do miasta”.

„Korowód” nie bez powodu uznawany jest za jeden z najważniejszych – a według „Esensji” najważniejszy – albumów w historii polskiego rocka. Anawie udało się bowiem stworzyć dzieło niemające odpowiednika w dziejach muzyki – nie tylko polskiej, ale i zachodniej. Niezwykłe połączenie poezji śpiewanej i rocka progresywnego dało efekt piorunujący i niepowtarzalny. Przynajmniej po dziś dzień nikomu nie udało się tego powtórzyć. Kilka miesięcy po nagraniu płyty Grechuta opuścił Anawę i związał się z zespołem, któremu nadał nazwę WIEM (W Innej Epoce Muzycznej), Pawluśkiewicz natomiast ściągnął na jego miejsce Andrzeja Zauchę. Ale o tym pisaliśmy już wyżej…

Sebastian Chosiński

• • •

News & Actualities

5.2.2012

WINNERS 2012

Juraj Maxián má cenu TEN za retrospektívny album s hlasom barda

Happening

Music. Warm people. Good songs. Delight in female voice. YOU !!!

Kaki King